Kilka dni przed końcem 2014 roku Senat potwierdził odwołanie dr Wojciecha Wiewiórowskiego z funkcji Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, o którym mogliście przeczytać już na łamach Lookreatywni.pl tutaj. Dr Wojciech Wiewiórowski musiał zrezygnować z pełnionej dotychczas funkcji, aby objąć stanowisko Zastępcy Europejskiego Inspektora Ochrony Danych (EIOD). Europejski Inspektor Ochrony Danych to jeden z organów ochrony danych osobowych działających w Unii Europejskiej, którego dotyczyć będzie ten artykuł. Dlaczego uważam, że warto o tym napisać?

Ochrona naszych danych a Europejski Inspektor Ochrony Danych

Na co dzień korzystamy z mobilnych aplikacji, portali społecznościowych, stron internetowych a także bardziej materialnych usług czy produktów, w związku z którymi przetwarzane są nasze dane. Często nasi usługodawcy są podmiotami z innych krajów, czy to publicznymi czy prywatnymi. Zgodnie z obowiązującą dyrektywą o ochronie danych osobowych do przetwarzania danych stosuje się przede wszystkim przepisy państwa, w którym siedzibę ma usługodawca. To na jej podstawie powołano GIODO i podobne organy w innych Państwach Członkowskich, do których możemy zwrócić się w razie problemów z naszymi danymi.

Swoistym wyjątkiem są tu operacje przetwarzania danych przez Unię Europejską, które podlegają przepisom rozporządzenia (WE) Nr 45/2001. Dlatego warto wiedzieć, jakie podmioty mogą nam pomóc w egzekwowaniu swoich praw do prywatności i ochrony danych.

Europejski Inspektor Ochrony Danych jest organem Unii Europejskiej, którego działalność regulowana jest w/w rozporządzeniem. Ustalono w nim także zasady przetwarzania danych przez organy Unii Europejskiej. Działania Europejskiego Inspektora ograniczają się do kontrolowania przetwarzania dokonywanego przez instytucje i agendy unijne. Nie jest on nadrzędny wobec organów krajowych, takich jak GIODO czy organy innych Państw Członkowskich. Jego kontrole obejmują procesy przetwarzania związane z danymi pracowników instytucji europejskich, osób wchodzących w kontakt z tymi ciałami i duże systemy przetwarzania danych jak VIS oraz Eurodac, które służą monitorowaniu napływu obcokrajowców do Unii. Europejski Inspektor Ochrony Danych opiniuje także akty prawne przygotowywane przez Komisję i Parlament Europejski, które mają także wpływ na prawo krajowe, w tym polskie. W tych zadaniach Inspektora wspierają zespoły zadaniowe. Kontrole i pilnowanie przestrzegania prawa należą do odpowiedzialności tzw. Supervision and Enforcement Team. Za opiniowanie aktów prawnych odpowiada Policy and Consultation Team. Powyższe zespoły są wspierane przez IT Policy Team, w którym skupieni są specjaliści od systemów informatycznych i nowych technologii.

W jaki sposób Europejski Inspektor Ochrony Danych może nam pomóc?

Agendy unijne, jako administratorzy danych, mają obowiązek udzielić informacji osobom, których dane przetwarzają. W tym celu działają w nich tzw. Data Protection Officers. Mają oni kompetencje podobne do administratorów bezpieczeństwa informacji, o których możecie przeczytać tutaj. Jeżeli osoba nie uzyskała informacji o przetwarzaniu swoich danych, czy chce złożyć skargę na przetwarzanie danych prowadzone przez agendy unijne, może zwrócić się do EIOD. Aby to uczynić, należy wypełnić elektroniczny formularz dostępny na tej stronie internetowej Europejskiego Inspektora. Każda skarga jest rozpatrywana przez pracowników Supervision and Enforcement Team. Jeżeli zarzuty potwierdzą się, prowadzone jest postępowanie mające na celu naprawić błędy popełnione przez unijnych pracowników i zmienić procedury, by zapobiec podobnym sytuacjom w przyszłości.

Ponieważ Europejski Inspektor został powołany do życia innym aktem prawa unijnego, ma także inne kompetencje niż organy krajowe takie jak Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych. Aktywna rola EIOD, zwłaszcza w procesach opiniowania prawa unijnego, ma istotny wpływ na zakres praw i swobód obywateli Unii Europejskiej.

***

Fot.: VM Houses, autor: Miradotigre, foter.com 

Zobacz także:

Administrator bezpieczeństwa informacji – czy warto go powołać?

Czy dane osobowe naprawdę są takie ważne?