Z pojęciem znaku towarowego mogłeś spotkać się na łamach Lookreatywni.pl już m.in. tutaj (Znak towarowy – dlaczego powinien mieć go każdy przedsiębiorca?), tutaj (Generyczne znaki towarowe – czyli jak nie dać się „zdegenerować”?) oraz tutaj (Nazwisko jako znak towarowy). Znak towarowy to charakterystyczne oznaczenie, które odróżnia jednego przedsiębiorcę od innych – jednym słowem wizytówka produktu lub usługi. Pamiętaj jednak, że znakiem towarowym może być nie tylko nazwa produktu, ale też: logo, kombinacja kolorów (czasem jeden kolor), slogan, hasło reklamowe, opakowanie produktu, a nawet dźwięk (np. jingiel radiowy). Znaki rejestruje się zawsze w tzw. klasach produktów lub usług, które mają oznaczać.

Znak towarowy to z pewnością kluczowe narzędzie każdej firmy na rynku, które może stanowić istotny składnik majątku. Świadczy on także o sile danej marki, jego jakości i renomie.

Terytorialna ochrona znaków towarowych – trzy systemy:

  • krajowy – czyli np. znaki towarowe chronione na terenie Polski i rejestrowane przez Urząd Patentowy RP,
  • regionalny – np. wspólnotowy znak towarowy – CTM (z ang. Community Trademark), który działa na całym terytorium Unii Europejskiej i jest rejestrowany przez Urząd ds. Harmonizacji Rynku Wewnętrznego mający siedzę w Alicante (OHIM strona internetowa urzędu: https://oami.europa.eu/ohimportal/en/). Instytucję tę reguluje obecnie rozporządzenie Rady nr 207/2009 z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie wspólnotowego znaku towarowego, które ma być wkrótce zresztą znowelizowane,
  • międzynarodowy tzw. system madrycki – rejestrowany przez Biuro Międzynarodowe Światowej Organizacji Własności Intelektualnej (WIPO) w Genewie; ochronę można zyskać w wybranych krajach świata.

Wspólnotowy znak towarowy – co daje jego rejestracja?

Wspólnotowy znak towarowy ma jednolity charakter tj. wywołuje taki sam skutek w całej UE. Poprzez zatem jedną rejestrację naszego oznaczenia zyskujemy monopol na jego używanie obecnie w aż w 28 państwach.

System rejestracji wspólnotowej jest niezwykle popularny. Jak informuje OHIM, obecnie rejestruje się ok. 100 tyś znaków rocznie! Co zyskujemy?

Właściciel wspólnotowego znaku towarowego może zakazać każdej osobie używania w obrocie (czyli dla celów komercyjnych) oznaczenia identycznego lub podobnego dla towarów/usług identycznych lub podobnych. Szerszą ochroną standardowo cieszą się wspólnotowe znaki renomowane.

W praktyce, w dużym uproszczeniu, oznaczać to będzie, że jeżeli podmiot w Portugalii czy Chorwacji używa na rynku identycznego lub tylko podobnego oznaczenia jak nasz zarejestrowany wspólnotowy znak towarowy i jest podejrzenie, ze klienci mogą zostać wprowadzeni w błąd, będziemy mogli zakazać mu tego używania. Z drugiej strony, przedsiębiorca polski działający w danej branży musi wystrzegać się naruszania praw osób trzecich, którzy zarejestrowali na swoją rzecz wspólnotowe znaki towarowe.

Wspólnotowy znak towarowy – dla kogo?

Oczywiście rejestracją wspólnotowego znaku towarowego powinni zainteresować się przedsiębiorcy, którzy działają poza polskim rynkiem, ale także Ci, którzy wierzą w swój biznes i dopuszczają możliwość wyjścia na szerokie wody innych państw UE w przyszłości. Może już dziś warto „zarezerwować sobie” oznaczenie dla swojej marki?

Jeśli jeszcze jednak młody przedsiębiorca czy twórca nie zdecyduje się na rejestrację swojego oznaczenia jako wspólnotowego znaku towarowego, wybierając jakieś oznaczenie, nazwę dla siebie powinien co najmniej upewnić się, że nie będzie naruszał prawa innych. W tym celu należy przeszukać pod różnymi kątami bazy wspólnotowych znaków towarowych na stronie OHIM. Wobec już wyżej wspomnianej dużej liczbie rejestracji o takie niedozwolone użycie cudzego wspólnotowego znaku towarowego nie jest aż tak trudno.

Pamiętajmy, ze od profesjonalistów prawo wymaga odrobinę więcej – możemy być uznani nawet za naruszających w sposób zawiniony.

Spory o wspólnotowy znak towarowy

Do rozstrzygania sporów z zakresu wspólnotowych znaków towarowych we wszystkich państwach członkowskich UE zostały powołane sądy specjalnie wykwalifikowane w tym zakresie. W Polsce właściwym sądem I instancji rozstrzygającym sprawy o naruszenie wspólnotowych znaków towarowych jest Sąd Okręgowy w Warszawie, XXII Wydział – Sąd Wspólnotowych Znaków Towarowych i Wzorów Przemysłowych. Sąd ten stosuje bezpośrednio przepisy rozporządzenia 207/2009, zaś w zakresie procedury i sankcji przepisy prawa polskiego. W przypadku sporu, właściciel wspólnotowego znaku towarowego może domagać się od naruszyciela: zaniechania używania spornego oznaczenia, wydania bezpodstawnie uzyskanych korzyści (czyli zwrotu zysku) bądź zapłaty odszkodowania.

Wspólnotowy znak towarowy – jak zarejestrować?

Jak już wspomniałam, wspólnotowe znaki towarowe rejestruje Urząd ds. Harmonizacji Rynku Wewnętrznego – OHIM.

Procedura rejestracji jest stosunkowo łatwa, a wszystko możemy załatwić także drogą elektroniczną poprzez stronę https://oami.europa.eu/ohimportal/en/. Zgłoszenie można także wysłać za pośrednictwem polskiego Urzędu Patentowego.

Ewentualną barierą dla przedsiębiorców może być opłata za zgłoszenie i od razu za pierwszy, 10-letni okres ochronny, która obecnie wynosi ona 900 EUR (przy zgłoszeniu online) dla znaku w maksymalnie 3 klasach produktów/usług.

Wspólnotowy znak towarowy – finalny rachunek

Oczywiście przy zgłoszeniu ponosimy zawsze pewne ryzyko niepowodzenia – OHIM może odmówić rejestracji bądź osoby trzecie mogą także zgłosić uzasadniony sprzeciw. Warto zatem dobrze przygotować się do procedury rejestracji badając czy nasze oznaczenia spełnia wszystkie przesłanki rejestracyjne, a także czy – nawet nieświadomie – nie naruszamy innych już istniejących znaków wspólnotowych bądź krajowych.

Kwestia opłaty za rejestrację wspólnotową również wymaga głębszej analizy. Jednakże, dla porównania – zgłoszenie znaku polskiego wraz z opłatą za pierwszy okres ochronny wynosi prawie 1000 zł, a zwróćmy uwagę, o ile większy jest zakres ochrony CTM. Jeśli zaś rozważymy możliwości udzielania innym podmiotom odpłatnych licencji na używania naszego CTMu może okazać się, że koszty rejestracji szybko się zwrócą. W dłuższej perspektywie – to się opłaca.

Zobacz także: Znak towarowy – dlaczego każdy przedsiębiorca powinien go mieć?

***

Masz dodatkowe pytania? Potrzebujesz pomocy przy rejestracji znaku towarowego? Napisz do nas: kontakt@lookreatywni.pl.

Fot.: Vee_O (unsplash.com)