Louis Vuitton musi pożegnać się z monopolem na swoją sławną szachownicę – tak uznał unijny sąd i unieważnił graficzny wspólnotowy znak towarowy przedstawiający wzór w brązowo-beżową szachownicy – znak rozpoznawczy domu mody Louis Vuitton. Dlaczego tak się stało?

Odpowiedź na to pytanie jest dość prosta – brak zdolności odróżniającej. Unijny sąd zdecydowanie przychylił się do stanowiska sądów niższych instancji i potwierdził, że szachownica „stanowi podstawowy i przeciętny wzór graficzny, ponieważ składa się z symetrycznego ciągu kwadratów o tym samym rozmiarze (…). Wzór ten nie zawiera zatem żadnej istotnej zmiany w stosunku do zwykłego przedstawienia szachownicy i odpowiada tradycyjnemu modelowi takiego wzoru”. W konsekwencji należało uznać, iż sporny znak nie zawiera wystarczających elementów, które pozwalają na nadanie mu charakteru rozróżniającego.

Znak towarowy LV vs sprzeciw niemieckiej spółki

Wniosek o unieważnienie znaku towarowego zarejestrowanego w 1998 r. złożyła niemiecka spółka Nanu‑Nana Handelsgesellschaft mbH für Geschenkartikel & Co., motywując swoje stanowisko faktem, iż sporny znak jest opisowy i pozbawiony charakteru odróżniającego oraz jest zwyczajowo używany w uczciwych i utrwalonych praktykach handlowych, dlatego też przyznanie mu ochrony prawnej jest nieuzasadnione.

Argumentacje poprały po kolei Wydział Unieważnień oraz Pierwsza Izba Odwoławcza OHIM i ostatecznie unijny sąd. Organy zgodnie utrzymywały, że wzór szachownicy nawet z łańcuszkową i wyjątkową strukturą znaku nie stanowi istotnej cechy tego znaku i nie nadaje mu charakteru odróżniającego. Co istotne, w niniejszej sprawie nie zakwestionowano oceny wskazującej, iż towary posiadające sporny znak należą do towarów powszechnego użytku, a nie towarów luksusowych czy tak drogich i wyszukanych, że krąg odbiorców jest w ich przypadku dość ważny. W konsekwencji uznano natomiast, iż krąg odbiorców stanowią po prostu przeciętni konsumenci w Unii.

Znak towarowy a wtórna zdolność odróżniająca

Louis Vuitton nie podniósł również argumentu uzyskania przez znak tzw. wtórnej zdolności odróżniającej na skutek używania motywu. Zdolność taka powstaje, gdy początkowo oznaczenie pozbawione jest jakichkolwiek właściwości odróżniających (np. Krosno), ale w wyniku konsekwentnego, długiego i skutecznego (budującego skojarzenia z daną marką w świadomości konsumentów) używania znak towarowy „nabiera” zdolności odróżniającej. W konsekwencji stałego, regularnego używania konsument łączy dany produkt z określonym przedsiębiorcą. W przedmiotowej sprawie pełnomocnik strony pozwanej przekonywał jedynie, iż „szachownica jest samoistnie odróżniająca, a jej charakter odróżniający został jedynie wzmocniony poprzez jej intensywne używanie przez prawie 15 lat”.

Koniec z monopolem na brązowo-beżową kratę

W związku z faktem, iż charakterystyczny wzór szachownicy był zarejestrowany jako znak towarowy, do tej pory dom mody mógł za każdym razem sprzeciwiać się użyciu podobnego motywu oraz dochodzić roszczeń finansowych za naruszenie jego znaku towarowego. Wyrok z 21 kwietnia 2015 r. ostatecznie pozbawił dom mody Louis Vuitton prawa do wyłącznego korzystania z graficznego znaku towarowego przedstawiającego wzór brązowo-beżowej szachownicy.

Na koniec warto zaznaczyć, że to nie pierwsza  batalia o monopol na korzystanie z charakterystycznego znaku lub wzoru  w świecie mody. Bój o literę G zawzięcie toczyły marki Guess i Gucci, a Christian Louboutin wraz z domem mody Yves Saint Laurent spierali się o czerwony kolor podeszwy, o czym możecie przeczytać w tekście Co ma GUCCI do GUCIA czyli o najgłośniejszych sporach modowych o znaki towarowe. Nie zawsze korzystanie z cudzego znaku towarowego kończy się batalią. Zdarzają się również porozumienia – takim przykładem może być marka Moschino, która w zamian za wykorzystanie znaku towarowego McDonald’s, zapłaciła odpowiednią sumę na rzecz fundacji należącej do międzynarodowego koncernu, o czym pisaliśmy w tekście Moschino czy Mc’Donalds?.

Wyrok z 21 kwietnia 2015 r. unieważniający graficzny wspólnotowy znak towarowy Louis Vuitton przedstawiający wzór w brązowo-beżową szachownicy znajdziecie tutaj.

***

Fot.: foter.com