®️Znak towarowy = łatwa ochrona? Dlaczego uzyskanie prawa ochronnego wcale nie jest takie proste?

Biorąc pod uwagę liczbę i częstotliwość wyświetlania się reklam podmiotów, które oferują pomoc w uzyskaniu prawa ochronnego na znak towarowy, można odnieść wrażenie, że uzyskanie prawa wyłącznego to prosta procedura, dla każdego, w dodatku przy niewielkiej inwestycji finansowej i czasowej. Czy rzeczywiście tak jest? Dzisiaj kilka słów o wprowadzających w błąd reklamach usług „łatwego, taniego i szybkiego” zgłaszania znaków towarowych oraz o tym, dlaczego nie każde oznaczenie, które zostanie zgłoszone, ma realną szansę na ochronę.

Znak towarowy, czyli co?

Zacznijmy od początku, czyli od wyjaśnienia, czym w rzeczywistości jest znak towarowy i dlaczego tak wiele osób błędnie rozumie pojęcie znaku towarowego.

Znak towarowy to – według definicji stworzonej przez wybitnego specjalistę z zakresu ochrony własności przemysłowej – prof. dr. hab. Ryszarda Skubisza:

 związek oznaczenia i towaru, obejmujący ogół wyobrażeń o danym towarze i związanych z nim świadczeniach, który posiada zdolność wywoływania u odbiorców określonych skojarzeń dotyczących towaru z danym oznaczeniem.

Właśnie dlatego pierwszym skojarzeniem po zobaczeniu znaku towarowego McDonald’s jest = restauracja, w której można szybko (i smacznie* – to już zależy od osobistych preferencji) zjeść, pierwszym skojarzeniem po zobaczeniu znaku towarowego Starbucks jest = kawa/kawiarnia, w której można usiąść i napić się (dobrej*) kawy etc.

W przypadku znaku towarowego chodzi zatem nie o ochronę oznaczenia jako takiego (oznaczenia graficznego, słownego, słowno-graficznego bądź innego) ale o ochronę:

ów związku oznaczenia z towarem, który zapada w pamięć i pozostaje w świadomości kupujących (prof. dr. hab Urszula Promińska)

Czy nie jest bowiem tak, że widząc konkretny znak towarowy przywołujemy na myśl określony produkt bądź usługę? To właśnie ten nienamacalny, lecz ważny związek zbudowany w świadomości odbiorców pomiędzy towarem czy usługą a konkretnym podmiotem, od którego pochodzi ów towar czy usługa, to jest właśnie to, co jest istotą  znaku towarowego.

W znaku towarowym nie tyle zatem chodzi o ochronę oznaczenia „jako takiego”, czyli o uzyskanie wyłączności na korzystanie z nazwy X czy z logo Y (w oderwaniu od konkretnych towarów czy usług), lecz o ochronę związku pomiędzy oznaczeniem, który został zarejestrowany jako znak towarowy, a towarem bądź usługą, dla którego ten znak towarowy został zarejestrowany i który to znak towarowy ma być wykorzystywany w sposób rzeczywisty w związku z rozpowszechnianiem i promocją owego towaru bądź usługi.

Znak towarowy – czy warto?

Niezależnie od powyższego uporządkowania – tak, zgadzam się, że znak towarowy to bardzo atrakcyjny sposób ochrony szeroko rozumianej marki towaru lub usługi. Nic więc dziwnego, że tak wiele osób podejmuje próbę uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy – szczególnie, jeżeli budują świadomie markę osobistą lub markę swojego produktu lub usługi.

Więcej o tym, dlaczego warto uzyskać ochronę znaku towarowego przeczytasz w materiale: Znak towarowy – czy powinien mieć go każdy przedsiębiorca?

Warunki do uzyskania ochrony

Czy procedura dokonania zgłoszenia znaku towarowego w UPRP (celem uzyskania prawa ochronnego do tzw. krajowego znaku towarowego) lub w EUIPO (celem uzyskania prawa ochronnego do tzw. znaku towarowego Unii Europejskiej) jest skomplikowana?

Nie. Samo dokonanie zgłoszenia jest dosyć proste. Wystarczy wypełnić podanie i uiścić właściwą opłatę na odpowiedni numer konta bankowego wybranego urzędu.

Droga do uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy nie jest jednak tak prosta, szybka i „tania”, jak można byłoby wywnioskować z reklam podmiotów, które oferują pomoc w szybkim uzyskaniu ochrony. Dlaczego? O tym więcej poniżej.

Warunek #1 – Zdolność odróżniająca znaku towarowego

Jak już ustaliliśmy, zgłoszenie znaku towarowego tj. wypełnienie podania i dokonanie opłaty nie jest niczym skomplikowanym. Cała najważniejsza i najtrudniejsza część następuje natomiast potem, już po zgłoszeniu znaku towarowego, a nawet po jego ujawnieniu w rejestrze, kiedy (zbyt) często okazuje się, że zgłoszone oznaczenie nie spełnia podstawowych wymogów ustawowych do uzyskania ochrony – na przykład nie ma zdolności odróżniającej względem towarów lub usług, dla których dokonano zgłoszenia. 😳

W przypadku braku spełniania przez zgłoszony znak warunku „umożliwienia odróżnienia towarów jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa” wskazanych w art. 120 ust. 1. ustawy Prawo własności przemysłowej (dalej: „PWP”):

Znakiem towarowym może być każde oznaczenie umożliwiające odróżnienie towarów jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa oraz możliwe do przedstawienia w rejestrze znaków towarowych w sposób pozwalający na ustalenie jednoznacznego i dokładnego przedmiotu udzielonej ochrony.

a zatem w przypadku brak tzw. zdolności odróżniającej urząd rozpatrujący zgłoszenie odmówi udzielenia ochrony.

Jeżeli następnie nie uda się przekonać eksperta urzędu rozpatrującego zgłoszenie do tego, że jednak zgłoszone oznaczenia posiada zdolność odróżniającą względem wskazanych w zgłoszeniu towarów i usług (co w praktyce jest trudne) – następuje odmowa uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy.

W przypadku zaś odmowy uzyskania ochrony zgłaszający – co istotne – nie odzyskuje zwrotu uiszczonej opłaty za zgłoszenie (a w przypadku zgłoszenia znaku przed EUIPO – opłaty za zgłoszenie i za ochronę znaku na 10 lat), nie odzyskuje także straconego czasu i energii. 😟

Dlatego należy pamiętać o tym, że oznaczenie, aby mogło uzyskać ochronę jako znak towarowy, musi spełniać określone warunki ustawowe, a jednocześnie nie mieć cech, które dyskwalifikują go do uzyskania ochrony. Istnieje bowiem cały szereg sytuacji, które uniemożliwiają uzyskanie prawa ochronnego na znak towarowy – te ustawodawca wymienia w art. 129 [1] PWP (bezwzględne przeszkody rejestracji).

Sytuacje te – między innymi – omawiam podczas wykładu „Czy każde logo może być znakiem towarowym?” (GrafConf 2023), którego nagranie możesz obejrzeć klikając w link poniżej:

Zobacz także 👉 Czym jest znak towarowy? Dlaczego warto uzyskać ochronę? Czy każde logo może być znakiem towarowym?

Zobacz także 👉 Prawna OCHRONA Twojej MARKI | adw. Magdalena Miernik 

Warunek #2 – Brak wcześniejszego prawa 

Drugą przeszkodą (po pierwszej – braku zdolności odróżniającej) do uzyskania ochrony jest sytuacja, w której zgłoszony znak narusza prawo do firmy lub inne, wcześniejsze prawo innego przedsiębiorcy – na przykład zgłoszony znak jest identyczny lub podobny do istniejącego już wcześniej na tym samym rynku znaku towarowego innego przedsiębiorcy.

W przypadku wystąpienia takiej sytuacji to nie Urząd Patentowy RP lub EUIPO będzie tym, który sprzeciwi się takiej rejestracji, lecz uprawniony z wcześniejszego prawa – najczęściej inny przedsiębiorca. Jeżeli sprzeciw wobec rejestracji zgłoszonego znaku towarowego zostanie złożony prawidłowo, a Urząd rozpatrujący sprzeciw uzna, że rzeczywiście zgłoszony znak zagraża interesom innego przedsiębiorcy, Urząd odmówi przyznania ochrony.

Ratunek: wcześniejsza weryfikacja

Aby uniknąć opisanych wcześniej sytuacji istotne jest, aby jeszcze przed dokonaniem zgłoszenia sprawdzić, czy znak, który chcemy zgłosić do ochrony:

• spełnia warunki niezbędne do jej uzyskania [warunek #1] oraz
• czy przypadkiem znak, który ma być przedmiotem zgłoszenia, nie narusza wcześniejszego prawa innego podmiotu działającego już na tym samym rynku [warunek #2].

Oba warunki powinny zostać zweryfikowane podczas konsultacji ze specjalistą z zakresu znaków towarowych (najczęściej z kompetentnym rzecznikiem patentowym) oraz podczas realizowania usługi tzw. badania czystości oznaczenia (również i o tej usłudze opowiadam podczas przywołanego wyżej wykładu).

Usługa: przygotowanie do zgłoszenia znaku towarowego

Potrzebujesz pomocy przy sprawdzeniu, czy Twoje oznaczenie może uzyskać ochronę jako znak towarowy? Zapraszam Cię w pierwszej kolejności na konsultacje prawne online, podczas których sprawdzimy, czy Twoje oznaczenie spełnia warunki niezbędne do uzyskania ochrony jako znak towarowy.

Jeżeli natomiast chciał_byś przeprowadzić z nami cały proces analizy oznaczenia pod kątem spełnienia warunków formalnych [1], badanie czystości oznaczenia celem sprawdzenia, czy Twoje oznaczenie nie narusza praw osób trzecich [2], wreszcie – przygotowania dokumentacji zgłoszeniowej [3] – zapraszam Cię do skorzystania z pełnej, kompleksowej usługi Usługa – przygotowanie do zgłoszenia znaku towarowego.

Cel?

Celem tej usługi jest kompleksowe, rzetelne przygotowanie zgłaszającego i jego oznaczenia do przystąpienia do procesu zgłoszenia znaku towarowego. Dlaczego takie przygotowanie jest konieczne?

Po to, aby zmaksymalizować szanse na rejestrację znaku towarowego.

W przypadku zaś sytuacji, kiedy okaże się, że uzyskanie ochrony nie jest możliwe lub jego szanse są niewielkie – zgłaszający odpowiednio wcześnie uzyska komplet informacji, które pozwolą mu podjąć świadomą i bezpieczną decyzję co do dalszych kroków, w tym do ewentualnej zmiany oznaczenia w taki sposób, który zwiększy jego szanse na rejestrację.

Usługa przygotowania do zgłoszenia znaku towarowego:

Krok #1: rozpoczyna się od spotkania online, podczas którego poznajmy potrzeby klienta i sprawdzamy, czy oznaczenie spełnia warunki formalne do ochrony [warunek #1], 

Krok #2: następnie przeprowadzamy badanie czystości oznaczenia celem upewnienia się, że oznaczenie nie narusza praw osób trzecich [warunek #2],

Krok #3: w oparciu o wnioski z pkt 1 i z pkt 2 – przygotowujemy strategię ochrony oraz pomagamy w przygotowaniu całej dokumentacji niezbędnej do dokonania skutecznego zgłoszenia znaku towarowego (a finalnie – do uzyskania ochrony znaku towarowego).

Z usługi możesz skorzystać już teraz rezerwując termin spotkania 👉 /znak-towarowy

Dlaczego przygotowanie do zgłoszenia jest tak ważne?  Bo pozwala zmaksymalizować szanse na uzyskanie ochrony i zminimalizować ryzyko odmowy, z którą łączy się strata zainwestowanych środków i czasu.

Jaka jest nasza intencja?

Postanowiliśmy zaoferować usługę Przygotowania do zgłoszenia znaku towarowego na bazie doświadczeń, które mamy. Trafia do nas na konsultacje bowiem (zbyt) wielu przedsiębiorców, którzy skorzystali z oferty podmiotu oferującego „szybkie i tanie zgłoszenie znaku towarowego”, a następnie otrzymali decyzję odmowną ze strony Urzędu Patentowego RP lub ze strony EUIPO i potrzebują skonsultować się z doświadczonym specjalistą, aby  ustalić, czy sprawa jest jeszcze „do uratowania”. Często zgłaszający nie rozumieją treści pisma, które otrzymali z urzędu i nie wiedzą, co dokładnie zrobili „nie tak”.

Czy w praktyce takie sprawy udaje się często „uratować”? Często niestety nie jest, bo zgłoszone oznaczenie w większości przypadków rzeczywiście nie spełnia podstawowych warunków do uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy. Na szczęście czasami udaje się przekonać urząd, że jednak mamy do czynienia ze zdolnością odróżniającą (jeżeli nie pierwotną, to chociaż wtorną).

Dlatego proszę, zapoznaj się z materiałami, które znajdziesz w bazie wiedzy Lookreatywni Law For Creatives, a w razie potrzeby – poproś nas o pomoc. Działaj mądrze i świadomie.

W razie pytań lub potrzeby wsparcia 👉 zapraszam na konsultacje prawne online.

___

Jeżeli interesuje Cię temat znaku towarowego to zachęcam Cię również do zapoznania się z poniższymi materiałami:

👉 Czym jest znak towarowy? Dlaczego warto uzyskać ochronę? Czy każde logo może być znakiem towarowym?

👉 Prawna ochrona marki osobistej. Prawo do firmy a znak towarowy.

👉 Znak towarowy – czy powinien mieć go każdy przedsiębiorca?

👉 Nowe rodzaje znaków towarowych – wytyczne Urzędu Patentowego

fot. Anoop Surendran on Unsplash